آموزش و پرورش مبتنی بر مغز
دوره های کارشناسی ارشد علوم شناختی گرایش ذهن، مغز و تربیت در حالی در آخرین دفترچه کارشناسی ارشد گنجانده شده و از مهر ماه 1392 در پژوهشکده علوم شناختی آغاز می شود که یک منبع آگاه (که نمی دانم می خواست نامش فاش شود یا نمی خواست) به دانشجوی روانشناسی گفت طراحی این دوره بر اساس برنامه ای مشابه در دانشگاه هاروارد صورت گرفته.
برنامه Mind, Brain and Education در هاروارد برنامه ای است یک ساله در غالب کارشناسی ارشد آموزش و پرورش که بنا به گفته کورت فیشر، مدیر این برنامه در دانشگاه هاروارد، هدف آن تلفیق زیست شناسی، علوم شناختی و تعلیم و تربیت است و دانش آموختگان آن باید بتوانند یافته های این علوم را در محیط های آموزشی بکار گیرند. اهدافی که دسته کم برخی فارغ التحصیلان هاروارد معتقدند جامه عمل پوشیده.
کم و کیف دوره هایی که قرار است در ایران برگزار شود و مهمتر از آن تاثیر احتمالی فارغ التحصیلان آن در نظام تعلیم و تربیت، چه به شکل کلان و در قالب سیاست گذاری آموزشی و چه به شکل جزئی و در غالب آموزش کارآمد در مدارس و آموزشگاه ها هنوز مشخص نیست.
از سوی دیگر مقایسه برنامه پژوهشکده علوم شناختی و دانشگاه هاروارد البته کاری عبث و ناامید کننده است. دانشگاهی با قدمت و عظمت هاروارد و خروجی های دوره ای که یکی از اساتیدش هوارد گاردنر باشد را نمی توان با نمونه ایرانی اش مقایسه کرد. جدا از خروجی های این دو برنامه، از دو دنیای متفاوت صحبت می کنیم. سیاست گذاری بر مبنای نتایج تحقیقات علمی و چانه زنی یک چیز است، و دیمی کاری بر مبنای خرافات، آزمون و خطا و عقلِ مثلا سلیم چیز دیگر.
در سطح خرد، ولی می توان امیدوار بود. نظام آموزشی ایران اگر برای استاد حافظه و یادگیری زبان خارجی در 3 روز و کنکور با مهندسی معکوس و اراجیفی از این دست جا دارد، حتما برای آدم هایی کاربلد و باسواد با پیش زمینه ای بین رشته ای که فرایند آموزش و پرورش را شیرین کنند هم می توان جایگاهی متصوربود.
---
پیوند میان علوم اعصاب و تربیت: چالش ها و امیدها